Het Uur van de Wolf
NPO Start

Het Uur van de Wolf

Verrassende documentaires over kunst en cultuur

Zaterdag | 23:05 | NPO 2

Komende afleveringen

Lee Miller - De bevrijding van een fotograaf

Uitzending: zaterdag 4 juli, 23.00 uur op NPO 2

Lee Miller - De bevrijding van een fotograaf

Ze is één van de opmerkelijkste vrouwelijke iconen van de twintigste eeuw: Lee Miller. Van fotomodel en muze van Man Ray groeit ze uit tot succesvol fotografe en internationaal bekende oorlogscorrespondente. In de documentaire Lee Miller – De bevrijding van een fotograaf rijst het beeld op van een vrijzinnige vrouw die zich weigert te onderwerpen aan de dominante mannen om haar heen, die haar leven leefde volgens haar eigen regels en zich niet laat hinderen door de heersende moraal.

Lee Miller (1907 – 1977) groeit op in een voorstad van New York. Jong, knap en vol zelfvertrouwen wordt ze letterlijk van straat geplukt door de oprichter van Vogue. Binnen no-time staat ze op de cover en is haar naam als model gevestigd.

Als ze in plaats van voor áchter de camera wil, vertrekt ze naar Parijs - het centrum van de jazz in de jaren 20 - om zich bij de surrealistische kunstenaar en fotograaf Man Ray te melden. Ze wordt zijn leerlinge, studioassistente en, ondanks het leeftijdsverschil, zijn geliefde. Samen passen ze perfect in de bevrijdende beweging van die tijd. Hun samenwerking is uitzonderlijk: zij begrijpt als model wat Man Ray als fotograaf wil hebben.

Halverwege de jaren 30 belandt Miller in Londen waar ze als fotograaf voor Vogue aan de slag gaat. Ze legt aan het eind van de Tweede Wereldoorlog de bevrijding van Europa vast en fotografeert concentratiekamp Dachau als dat door de geallieerde strijdkrachten wordt bevrijd. De impact van wat ze daar ziet draagt bij aan de verdere trauma's in haar leven. Miller trekt zich terug op het Engelse platteland en worstelt met een alcoholverslaving. Haar foto’s verbergt ze in dozen op de zolder van haar huis. Pas na haar dood vindt haar zoon haar werk, als verslag van haar opmerkelijke leven.

In de film reflecteren haar zoon, haar kleindochter, biografe, een vriendin, kunstenaars en oorlogfotografen op Lee Millers baanbrekende werk, haar vrije en radicale geest, haar moed en bereidheid om taboes te doorbreken, als kunstenaar en als vrouw.
‘Lee Miller was een vrouw die zich niet verontschuldigde voor wie ze was.’

Regie: Teresa Griffiths
Productie: Erica Starling Productions / Ronachan Films, Rachel Hooper
Originele titel: Capturing Lee Miller


Maria by Callas

Uitzending: zaterdag 18 juli, 23.15 uur op NPO 2

Ze is waarschijnlijk ‘s werelds beroemdste operazangeres ooit, ‘la Divina’, de goddelijke: de Amerikaans-Griekse sopraan Maria Callas (1923 – 1977). Een vrouw die even beroemd was om haar stem als om haar privéleven. In Maria by Callas vertelt regisseur Tom Volf haar levensverhaal aan de hand van uniek archiefmateriaal.
Zo klinkt het in haar eigen woorden in de diverse zeldzame video’s, muziekopnames, foto’s en brieven: ‘Ik wil graag Maria zijn, maar er wordt van me verwacht dat ik Callas ben.’

Callas’ carrière begint al op 13-jarige leeftijd op het conservatorium van Athene, onder dwang van haar ambitieuze moeder. Als hardwerkend studente ontpopt ze zich daar meteen als acteertalent, gezegend met een prachtige stem. In de jaren vijftig viert ze de grootste triomfen: haar onvergelijkbare stem, meeslepende spel en charisma betoveren het wereldwijde publiek.

Maar haar wispelturige karakter leidt ook tot pijnlijke confrontaties met de pers. Als ze in 1958 in Rome, in het bijzijn van de president, na de pauze niet op toneel terugkeert door stemproblemen, is de pers keihard in hun oordeel. Een traumatische ervaring die haar naar eigen zeggen ‘in de hel doet belanden’. Na haar scheiding in 1959 krijgt ze een ‘hartstochtelijke vriendschap’ met de Griekse miljardair en scheepsmagnaat Aristoteles Onassis. Opnieuw wordt ze belaagd door de pers: hun jetset-relatie vult jarenlang de pagina’s in de roddelbladen.

Medio jaren zestig staat haar zangcarrière op een lager pitje, mede door fysieke en psychische uitputting. In 1973-1974 volgt een comeback tour tot vreugde van de vele fans, die voor haar urenlang in de rij voor de operahuizen staan en haar met lange luide staande ovaties bedanken. Zelf vindt ze dat ze het publiek veel geeft, maar niet zoveel als ze zou willen.

Ondanks een leven lang ongekend succes voelt ze zich niet altijd gekend. Liever nog had ze een gelukkig gezin en kinderen gehad. Maar het lot heeft haar deze carrière gegeven waaruit geen ontsnappen meer mogelijk is, eerst opgedrongen door haar moeder, en later door haar eerste man. Callas sterft in 1977 in Parijs op 53-jarige leeftijd aan een hartaanval.

Maria by Callas toont veel bijzonder archief, deels ingekleurd, van een vrouw die liever geen operadiva wilde zijn. Verschillende aria’s uit het belcanto-repertoire waarin Callas excelleerde (waaronder La Traviata, Tosca, Carmen en Norma) zijn in de film integraal te horen.

Regie: Tom Volf
Productie: Eléphant Adventures / Petit Dragon / Unbeldi Productions / France 3 Cinéma


Nu online

Leonie, actrice en spionne

Leonie, actrice en spionne

In de jaren dertig en veertig gebruikt Leonie Brandt haar acteertalent om een briljante dubbelspionne te worden. Bekijk de documentaire hier online.

Suzi Q

Suzi Q

Documentaire over de baanbrekende Canadese Suzi Quatro (69), de eerste vrouwelijke bassist in een hardrockband. Bekijk de documentaire hier online.

afbeelding displaced pieces a spy story

Displaced Pieces - A Spy Story

Portret van de Libanese kunstenaar Rayyane Tabet (1983). Zijn overgrootvader was betrokken bij opgravingen van Tell Halaf, maar hij spioneerde ook voor de regering in Beiroet. Bekijk de documentaire hier online (alleen op NPO Plus).